Şantiyede Düşme Önleme Ağı Kurulumu: Temel İlkeler

İnşaat sektöründe yüksekten düşme, iş kazalarının en ağır sonuçlanan türlerinden biridir. Kat boşlukları, asansör kuyuları, döşeme kenarları ve çatı çalışmaları, bir anlık dikkatsizliğin geri dönüşü olmayan sonuçlara yol açabileceği noktalardır. Toplu koruma önlemleri arasında yer alan düşme önleme ağları, çalışanları kişisel koruyucu donanıma ek olarak ikinci bir güvenlik katmanıyla korur. Bu yazıda ağın doğru seçimi ve kurulumuna dair temel ilkeleri özetliyoruz.

Nerelerde kullanılır?

• Kat boşlukları: Asansör kuyuları, merdiven boşlukları ve tesisat şaftlarına yatay gerilir.
• Döşeme kenarları: Kenar hattında dikey koruma olarak ya da döşemenin altında yakalama ağı olarak.
• Çelik yapılar: Kiriş ve makaslar arasında, montaj sırasında altta yatay ağ.
• Çatı çalışmaları: Çatı kaplama ve onarım işlerinde kenar ve boşluk koruması.
• Köprü ve endüstriyel yapılar: Yüksek ve açık çalışma alanlarında.

Teknik özellikler

Yatay ve dikey kurulum

Düşme önleme ağları iki temel şekilde kullanılır. Yatay ağlar, çalışma seviyesinin altına gerilir ve düşen kişiyi ya da malzemeyi yakalar. Dikey ağlar ise kenar hattında bir bariyer gibi durur ve düşmenin başlamasını engeller. Hangi yöntemin kullanılacağı, yapının türüne, çalışma şekline ve risk değerlendirmesine bağlıdır.

Kurulumun temel ilkeleri

1. Bağlantı noktalarını belirleyinAğın bağlanacağı kolon, kiriş ya da ankraj noktalarının beklenen yükü taşıyacak kapasitede olduğu doğrulanmalıdır.
2. Kenar halatını kullanınAğ, tek tek göz iplerinden değil, çevresindeki kenar halatından bağlanır. Yük bu halat üzerinden bağlantı noktalarına dağıtılır.
3. Bağlantı aralığını koruyunKenar halatı, bağlantı noktalarına düzenli ve üreticinin/standardın öngördüğü aralıklarla bağlanmalıdır; aralarda sarkma kalmamalıdır.
4. Düşme yüksekliğini ve sehimi hesaba katınYatay ağın altında, ağ yük altında esnediğinde çarpılabilecek bir engel olmamalıdır.
5. Birleşimlere dikkat edinBirden fazla ağ yan yana kullanılıyorsa aralarında düşülebilecek boşluk kalmayacak şekilde birleştirilmelidir.
6. Kontrol ve kayıtKurulum tamamlandığında ve düzenli aralıklarla yetkin bir kişi tarafından kontrol edilip kayıt altına alınmalıdır.

Moloz ve küçük malzeme

10×10 cm göz aralığı insan düşmesine karşı standart seçimdir ama küçük malzeme, cıvata, tuğla parçası ve moloz bu gözlerden geçebilir. Alttaki katlarda çalışan ya da geçen kişiler için bu da bir risktir. Bu durumda 5×5 cm moloz tipi ağ ya da 10×10 cm ağın üstüne ince gözlü bir file katmanı eklenir.

Kontrol ve bakım

• Ağ üzerinde biriken moloz ve malzeme düzenli olarak temizlenmelidir; ağ bir depolama alanı değildir.
• Kaynak kıvılcımı, keskin kenarlar ve kimyasallar ağa zarar verebilir; bu işler ağın yakınında yapılıyorsa koruma alınmalıdır.
• Bir düşme yaşandıysa ağ ve bağlantıları yeniden kullanılmadan önce yetkin kişi tarafından değerlendirilmelidir.
• UV ve hava koşullarına uzun süre maruz kalan ağların durumu periyodik olarak kontrol edilmelidir.

İskelenin dış yüzü için toz ve görüntü perdesi olan cephe örtüsünü iskele cephe örtüsü rehberimizde anlattık.

Proje için ağ ihtiyacını belirlemek

1. Korunması gereken boşlukları listeleyin: asansör kuyusu, merdiven boşluğu, şaft, döşeme kenarları, çatı açıklıkları.
2. Her boşluğun ölçüsünü ve kat sayısını çıkarın.
3. Yatay (yakalama) mı, dikey (bariyer) mi kullanılacağını iş güvenliği uzmanıyla belirleyin.
4. Moloz ve küçük malzeme riski olan alanlar için 5×5 cm göz ya da ek ince file ihtiyacını not edin.
5. Bağlantı noktalarının (kolon, kiriş, ankraj) konumunu ve kapasitesini doğrulayın.

Kayıt ve belgelendirme

Şantiyelerde toplu koruma önlemlerinin kayıt altında tutulması, iş güvenliği denetimlerinde önemlidir. Ağların satın alma belgeleri, standart uygunluk bilgisi, kurulum tarihi, kurulum yeri ve periyodik kontrol kayıtlarının bir arada saklanması önerilir. Projeniz belge gerektiriyorsa, sipariş sırasında hangi belgelere ihtiyaç duyduğunuzu belirtmeniz süreci hızlandırır.

Sık sorulan sorular